وقتی میلیون‌ها کودک همزمان یک داستان را می‌خوانند: نگاهی به National Simultaneous Storytime 2026

هر سال در استرالیا، در یک روز و یک ساعت مشخص، میلیون‌ها کودک در مدرسه‌ها، کتابخانه‌ها، مهدکودک‌ها، کتابفروشی‌ها و خانه‌ها، همگی با هم یک کتاب را بلند می‌خوانند. این رویداد دوست‌داشتنی را با نام National Simultaneous Storytime یا به اختصار NSS می‌شناسند و یکی از بزرگ‌ترین رویدادهای جمعی کتاب‌خوانی در جهان است.

امسال در روز چهارشنبه ۲۷ مه ۲۰۲۶، رأس ساعت ۱۲ ظهر، میلیون‌ها کودک و بزرگسال در سراسر استرالیا گرد هم میآیند تا کتاب Luna Roo: The Kangaroo Baller را با هم بخوانند. قهرمان این داستان، کانگورویی به نام «لونا رو» است؛ کاپیتان تازه‌کار تیم FC Outback که باید تیمش را در مسابقه‌ای هیجان‌انگیز مقابل Bush United رهبری کند. داستان درباره فوتبال است و ارزش‌هایی چون کار گروهی، اعتمادبه‌نفس، رؤیاپردازی، و تسلیم نشدن را ترویج می‌دهد.

جالب اینجاست که این اولین تجربه نویسندگی کتاب برای نویسندگان آن بود. موضوع فوتبال بدلیل بالا گرفتن تب فوتبال در سال جاری در استرالیاست.

برای همین، داستان یک کانگوروی فوتبالیست، بهترین راه برای پیوند دادن دنیای ورزش با کتاب‌خوانی بود.

کتاب توسط Elise Kellond-Knight — ستاره سابق Matildas و یکی از چهره‌های شناخته‌شده فوتبال استرالیا — برای کودکان خوانده شد.

کتاب به زبان اشاره استرالیایی هم خوانده شده تا ناشنوایان هم بتوانند در این تجربه مشترک سهیم باشند.

کتابخوانی جمعی هر سال توسط انجمن کتابداری استرالیا (آلیا) برگزار می‌شود و هدفش ترویج سواد خواندن، عشق به کتاب و دسترسی برابر کودکان به تجربه‌های فرهنگی است. در سال ۲۰۲۵ بیش از ۲.۳ میلیون نفر در بیش از ۲۱ هزار مکان مختلف در این رویداد شرکت کردند. امسال، این رویداد وارد بیست‌وششمین سال برگزاری خود شد.

کتاب *Luna Roo* از میان ۸۴ اثر پیشنهادی ناشران سراسر استرالیا انتخاب شد؛ چیزی که نشان می‌دهد انتخاب کتاب رسمی NSS چقدر رقابتی و مهم است.

یکی از زیباترین بخش‌های امسال، حمایت Dymocks Children's Charities از مدارس کم‌برخوردار بود. این سازمان، از طریق برنامه حمایتی خود، نسخه‌هایی از کتاب رسمی NSS را برای مدارسی فراهم کرد که منابع مالی محدودتری دارند؛ تا هیچ کودکی فقط به خاطر شرایط اقتصادی، از این جشن ملی کتاب‌خوانی محروم نماند.

در دنیایی که کودکان هر روز بیشتر در صفحه‌نمایش‌ها غرق می‌شوند، هنوز هم لحظه‌ای وجود دارد که میلیون‌ها نفر، همزمان، فقط برای شنیدن یک داستان کنار هم می‌نشینند. و شاید همین، قدرت واقعی کتاب‌ها باشد: اینکه هنوز هم می‌توانند آدم‌ها را، حتی برای چند دقیقه، در یک جهان مشترک کنار هم نگه دارند.

صفحه ثبت‌نام برای این رویداد اینجاست: https://www.alia.org.au/Web/Web/Events/NSS/NSS_2026.aspx?hkey=ba22a12e-c39f-4f7f-bbb9-d1f983e89ad5 ثبت‌نام شدگان لینک اجرای زنده کتابخوانی و ویدئوی از قبل ضبط شده خوانش کتاب و نیز فایل پی دی اف کتاب را دو روز قبل از برنامه دریافت می‌کنند.

لینک فایل پی دی اف کتاب https://assets.informz.net/ALIA/data/images/LunaRoo_NSS_CompleteTitle_LR.pdf

لینک خوانش کتاب در یوتیوب: https://www.youtube.com/watch?v=sVrhbOhtTx0

هوش مصنوعی و کتابخانه‌ها

همانطور که انتظار می‌رفت هوش مصنوعی از موضوعات پررنگ کنفرانس اخیر انجمن کتابداری استرالیا در سیدنی بود. بعد از سواد اطلاعاتی و دیجیتال و رسانه‌ای، حالا سواد هوش مصنوعی مطرح است. در یکی از کارگاه‌های آموزشی مقاله‌ای با عنوان هک هوش مصنوعی برای سواد هوش مصنوعی انتقادی مطرح شد. در این پژوهش ابتدا نمونه‌های جالب از خطاهای هوش مصنوعی بررسی شده بود، مثلاً:

گوگل در پاسخ به سوال «کودک روزی چند سنگ باید بخورد؟» ادعا کرد که زمین‌شناسان دانشگاه برکلی توصیه می‌کنند روزی یک سنگ کوچک خورده شود!😜 یا اینکه چت جی پی تی یک شهردار استرالیایی به نام برایان هود را به اشتباه به عنوان مجرم در یک پرونده فساد معرفی کرد، در حالی که او خودش افشاگر بود!😁

دو دام رایج بین افراد وجود دارد: ترس از هوش مصنوعی (که منجر به اجتناب کامل می‌شود) و اعتماد کورکورانه (که منجر به استفاده بدون تفکر). هر دو خطرناکند. این رویکرد راه سومی پیشنهاد می‌دهد: تعامل آگاهانه و انتقادی که باید در بحث‌های سواد هوش مصنوعی مطرح شود. اگر خواستید بیشتر بخوانید لینک مقاله که اوپن اکسس و رایگان هم هست اینجاست: https://www.tandfonline.com/doi/epdf/10.1080/24750158.2026.2614000?needAccess=true

و گزارش استفاده از هوش مصنوعی در کتابخانه‌های عمومی را در این ویدئو ببینید:

AI for Public Libraries: What We Built, What We Learned, and What Comes Next

کتابخانه‌ها؛ جایی برای ارتباطات اجتماعی: روایتی از کنفرانس ملی انجمن کتابداری استرالیا- می ۲۰۲۶

توفیق یار شد و امسال در کنفرانس انجمن کتابداری استرالیا (آلیا) که هر دو سال یکبار برگزار می‌شود در سیدنی حضور یافتم. گزارش یکی از بهترین سخنرانی‌هایی که در این کنفرانس شرکت کردم را در ذیل آورده‌ام:

در استرالیا یک نفر از هر سه نفر احساس تنهایی می‌کند. این احساس تنها در جوانان و سالمندان بیشتر است. در اکتبر ۲۰۲۵ با هدف کاهش تنهایی و افزایش ارتباطات اجتماعی طرحی بین دفتر انسجام اجتماعی دولت استرالیا با انجمن کتابداری استرالیا شکل گرفت. در راستای این طرح برنامه‌ای با عنوان Build, Grow, Protect —«بساز، رشد بده، حفاظت کن». در کتابخانه‌ها اجرا شد.

هدف این برنامه کمک به کتابخانه‌ها برای ساختن جامعه‌ای بود که آدم‌ها در آن بیشتر به هم وصل شوند، بیشتر گفت‌وگو کنند و در روزهای سخت، کنار هم بمانند. در ابتدا آلیا اعلان فراخوان به کتابخانه‌ها داد تا پروژه‌های پیشنهادی خود را مطرح کنند.

در کنفرانس آلیا، چهار ارائه‌دهنده —Jacqui Auhl، Shelly Lausberg، Pip Minney و Samantha Mernagh —نتایج این طرح را ارائه کردند.

اعداد خیره‌کننده بودند:

• ۷۵۸ برنامه در سراسر استرالیا اجرا شد
• بیش از ۱۲۳ هزار تعامل اجتماعی شکل گرفت
• نزدیک به ۱۳ هزار نفر برای اولین بار با خدمات کتابخانه‌ای آشنا شدند
• بیش از ۹۲ درصد شرکت‌کنندگان تجربه‌ای مثبت و لذت‌بخش داشتند
• و مهم‌تر از همه:
  سه نفر از هر چهار نفر احساس تعلق بیشتری به جامعه‌شان پیدا کردند.

همین جمله آخر، برای من از همه پررنگ‌تر بود. احساس تعلق. حسی که می‌گوید: «من هم بخشی از اینجا هستم.». به‌عنوان یک زن مهاجر، خوب می‌دانم احساس تعلق چقدر حیاتی است. برای خیلی از ما — مهاجران، پناهندگان، سالمندان تنها، یا جوانانی که هنوز جای خودشان را در جامعه پیدا نکرده‌اند — کتابخانه‌ها اولین فضاهایی بودند که بدون قضاوت از ما استقبال کردند. در کتابخانه‌های عمومی استرالیا آنقدر برنامه‌های متنوعی اجرا می‌شود که افراد با هر استعداد و علاقه‌ای می‌توانند چیزی برای خود پیدا کنند. از کلاس‌های هنری و یوگا و مدیتیشن گرفته تا کلاس‌های تعمیر دوچرخه و گروه‌های کتابخوانی و برنامه‌های قصه‌خوانی برای کودکان و دورهمی‌های نوجوانان. کتابخانه در استرالیا یعنی جایی آرام، امن و بی‌ادعا. جایی که لازم نیست حتماً چیزی بخری، کسی را بشناسی یا توضیح بدهی چرا آنجایی. فقط می‌توانی باشی. و حالا تصور کنید این حس استقبال، برنامه‌ریزی‌شده و حمایت‌شده باشد؛ با بودجه، هدف و نگاه بلندمدت. دقیقاً همین کاری است که این طرح انجام می‌دهد.

این طرح در ۱۱۵ کتابخانه عمومی و ۱۰ کتابخانه دانشگاهی اجرا شد؛ و هرکدام به شکلی خلاقانه تلاش کردند مردم را دور هم جمع کنند.

برخی از این برنامه‌های خلاقانه کتابخانه‌ها در راستای این طرح را آورده‌ام:

در کتابخانه منطقه Barkly Regional Library، شب‌های سینمای چندفرهنگی برگزار شد؛ جایی که مردم فیلم‌های محبوب فرهنگ خود را برای دیگران نمایش می‌دادند.
نه فقط برای تماشای فیلم، بلکه برای گفتن: «این بخشی از دنیای من است؛ خوشحال می‌شوم تو هم ببینی.»

در Hawkesbury Library Service، برنامه‌هایی برای خانواده‌هایی برگزار شد که فرزندانشان را در خانه آموزش می‌دهند؛ از کیت‌های علمی قابل امانت گرفته تا کارگاه‌های STEM.

در یکی از کتابخانه‌های شرکت‌کننده، درست پیش از روز جهانی صلح ۳۰۰ نفر از فرهنگ‌ها و زبان‌های مختلف دور هم جمع شدند تا هنر تا کردن کاغذ به شکل درنا را یاد بگیرند؛ نمادی جهانی از صلح و امید.

یکی دیگر از برنامه‌ها، جلسات سواد دیجیتال برای اعضای جوامع CALD بود؛ یعنی افرادی با پیشینه‌های فرهنگی و زبانی متنوع.

این جلسات فقط درباره کار با کامپیوتر نبودند. به شرکت‌کنندگان کمک می‌کردند اصطلاحات انگلیسی مربوط به ابزارهای دیجیتال، وب‌سایت‌ها و اپلیکیشن‌ها را یاد بگیرند تا بتوانند امن‌تر، مستقل‌تر و متصل‌تر زندگی کنند. برای بسیاری از مهاجران، حتی کارهای ساده‌ای مثل پر کردن فرم آنلاین، استفاده از اپلیکیشن‌های دولتی یا تشخیص پیام‌های کلاهبرداری می‌تواند استرس‌زا باشد.

در کتابخانه دانشگاه دیکین پروژه محله، اجرا و در نهایت نمایشگاهی از آثار هنری دانشجویان برگزار شد.

برخی کتابخانه‌ها کارگاه‌هایی برای کودکان و خانواده‌ها برگزار کردند تا مهارت‌های آمادگی در برابر بلایا و شرایط اضطراری را یاد بگیرند.

در بعضی کتابخانه‌ها، کارگاه‌های هنردرمانی گروهی با حضور هنردرمانگران حرفه‌ای برگزار شد. هدف فقط خلق اثر هنری نبود؛ این فضاها برای کسانی طراحی شده بودند که به دنبال ارتباط انسانی، آرامش ذهنی و راهی برای مدیریت استرس بودند. چیزی که این برنامه‌ها را ارزشمند می‌کرد، سادگی و انسان‌بودنشان بود. افراد کنار هم می‌نشستند، خلق می‌کردند، حرف می‌زدند و کم‌کم احساس می‌کردند تنها نیستند.

یکی دیگر از برنامه‌های به‌یادماندنی، جشن تمام‌روزه دیوالی بود؛ جشن نور در فرهنگ هندی. پیش از این رویداد، مجموعه‌ای از کارگاه‌ها برای معرفی فرهنگ، هنر و سنت‌های هندی برگزار شد تا افراد بیشتری بتوانند با این فرهنگ آشنا شوند و در جشن مشارکت کنند.

Cathie Warburton، مدیرعامل ALIA، گفته بود:

«کتابخانه‌ها بیش از هر زمان دیگری به مراکز اصلی ارتباط اجتماعی تبدیل شده‌اند؛ فضاهایی امن که مردم می‌توانند در آن‌ها برای حمایت، دوستی و همراهی کنار هم جمع شوند.»

نکته جالب دیگر، اشاره به نقش کتابخانه‌های دانشگاهی بود.

Carmel O'Sullivan یادآوری کرد که کتابخانه‌های دانشگاهی هم می‌توانند نقش مهمی در ساختن انسجام اجتماعی داشته باشند؛ نه فقط از طریق کتاب و پژوهش، بلکه با ایجاد فضاهایی برای گفتگو، درک متقابل و حس جامعه. شاید ما معمولاً از کتابخانه عمومی انتظار چنین نقشی داشته باشیم، اما دانشگاه‌ها هم دقیقاً به همین اندازه به فضاهای انسانی نیاز دارند.

در کتابخانه‌های استرالیا بواقع حس می‌کنید که تنها نیستید، که اهمیت دارید، که کسی هست کمکتان کند.

کتابداری که اسم تو را به خاطر می‌سپارد،
کودکی که در برنامه Storytime می‌خندد،
همسایه‌ای که کنارت می‌نشیند،
یا مادری که بعد از مدت‌ها، برای اولین بار از خانه بیرون آمده است.

اگر اطلاعات بیشتری درباره این طرح می‌خواهید این لینک را دنبال کنید.

پی‌نوشت: قبلا درباره نقش کتابخانه‌ها بعنوان مکان‌هایی برای تعامل اجتماعی نوشته‌ام. مطلب مرتبط دیگری هم با عنوان از روضه‌های خاله جان تا کافی چت کتابخانه‌ ملبورن نوشته‌ام که اینجا می‌توانید بخوانید.